GSYİH hesaplayıcı (harcama yöntemi)
Bir ülkenin temel harcamalarını toplayarak GSYİH’yi bulun. Nüfus, önceki dönem veya fiyat endeksi ekleyerek kişi başı GSYİH, büyüme ve reel GSYİH’yi de görün.
Sonuç
1.650Nominal GSYİH
- Dış ticaret dengesi (X − M)
- -50
- Reel GSYİH (baz yıl fiyatlarıyla)
- 1.500
- Kişi başına nominal GSYİH
- 33
- Nominal büyüme
- 10%
Girdiler
- Hanehalkı tüketimi (C)
- 1000
- Yatırım (I)
- 300
- Kamu harcamaları (G)
- 400
- İhracat (X)
- 200
- İthalat (M)
- 250
- Nüfus (isteğe bağlı)
- 50
- Önceki dönemin GSYİH’si (isteğe bağlı)
- 1500
- Fiyat endeksi, baz 100 (isteğe bağlı)
- 110
Nasıl hesaplanır
GSYİH = C + I + G + (X − M).
Sonuç
Nominal GSYİH
- Dış ticaret dengesi (X − M)
- -50
- Reel GSYİH (baz yıl fiyatlarıyla)
- 1.500
- Kişi başına nominal GSYİH
- 33
Nasıl hesaplanır
- GSYİH = C + I + G + (X − M).
- Kişi başına GSYİH = GSYİH ÷ nüfus.
- Büyüme = (GSYİH − önceki GSYİH) ÷ önceki GSYİH × 100.
- Reel GSYİH = nominal GSYİH ÷ fiyat endeksi × 100; fiyat artışlarının etkisini çıkarır.
Örnek
C 1.000, I 300, G 400, X 200, M 250: GSYİH = 1.650. Nüfus 50 ise kişi başına 33; endeks 110 ise reel GSYİH yaklaşık 1.500 olur.
Bilmen gerekenler
- Tüm girdilerde aynı para birimini ve birimi kullanın (ör. milyar lira).
- Nominal GSYİH fiyat artışlarını içerir; yılları karşılaştırmak için reel GSYİH kullanın.
- Resmî rakamlar ulusal hesaplardan gelir ve sonradan revize edilebilir.
Ne zaman kullanılır?
- Ekonomik harcama kalemlerinden GSYİH bileşenlerini ve ilgili göstergeleri öğrenin.
Sık sorulan sorular
Harcama yöntemiyle GSYİH nasıl hesaplanır?
Tüketim, yatırım ve kamu harcamalarını toplayıp ihracattan ithalatı çıkarın: C + I + G + (X − M).
Nominal ve reel GSYİH arasındaki fark nedir?
Nominal GSYİH güncel fiyatları kullanır; reel GSYİH fiyat endeksiyle enflasyon etkisini düzeltir.
Kişi başına GSYİH kişisel gelir midir?
Hayır. GSYİH’nin nüfusa bölünmesiyle bulunan ortalama üretim göstergesidir; kişisel gelir değildir.